Dit jaar bezocht de Juridische Faculteitsvereniging QBDBD van de Vrije Universiteit Amsterdam de Oostvaarderskliniek in Almere. Het doel was om rechtenstudenten meer inzicht te geven in de impact van een tbs-maatregel. Binnen de rechtenopleiding ligt de nadruk vooral op juridische kaders en doctrine. De menselijke en maatschappelijke kant blijft daarbij vaak onderbelicht. Het bezoek bood de studenten de kans om ook deze kant van het strafrecht te ervaren.

Beeld: © FPC de Oostvaarderskliniek

Een kijkje in de Oostvaarderskliniek: zo voelt het strafrecht aan de andere kant van de wet

Een kijkje in de kliniek

De dag begon met een presentatie van Kirsten Mauer, coördinator beroepsopleidingen bij de Oostvaarderskliniek. Zij vertelde over de werking van een tbs-maatregel en de werkzaamheden binnen de Oostvaarderskliniek. Daarna volgde een rondleiding over het terrein. De studenten kregen een beeld van het dagelijks leven op de verschillende afdelingen: van de werkplaatsen en de stilteruimtes tot de koffiecorner, waar patiënten hen vriendelijk begroetten. De verschillende plekken en activiteiten gaven de kliniek een levendige sfeer, die de studenten deed denken aan het dagelijks leven in een kleine gemeenschap.

Wonen en behandelen

Tijdens de rondleiding bezocht de groep ook een van de tiny houses, waar een patiënt woont die verder is gevorderd in haar behandeling. Dankzij haar gastvrijheid kregen de studenten een bijzonder inkijkje in haar leven en de manier waarop zij binnen de kliniek woont en functioneert. Ook maakten ze kennis met haar geliefde vogeltje, dat zij als huisdier binnen de kliniek mag houden.

Een vernield raam: de realiteit van de tbs

Op de binnenplaats zagen de studenten een glazen gebouw waarvan een raam was vernield. Vakmensen waren bezig dit te repareren. De vernieling bleek het gevolg van een incident waarbij een patiënt in een boze toestand het raam had kapotgemaakt. Dit vormde een confronterend contrast met de gemoedelijke sfeer die de studenten eerder hadden ervaren. Het incident maakte zichtbaar met welke problematiek patiënten te maken kunnen hebben. Tegelijkertijd hoort zo'n terugval bij de behandeling: binnen de kliniek oefenen patiënten juist met de situaties die hun problematiek raken, en een incident levert behandelaars waardevol oefenmateriaal op. Zo liet het bezoek zien hoe patiënten binnen de kliniek worden begeleid en behandeld, met als doel hen waar mogelijk veilig te laten terugkeren in de maatschappij.

Een psychische stoornis is niet altijd zichtbaar aan de buitenkant.

De mens achter de maatregel

Een belangrijke boodschap van het bezoek was dat een psychische stoornis niet altijd aan de buitenkant zichtbaar is. Patiënten zijn, ongeacht wat zij hebben gedaan, bovenal mensen. Het bezoek maakte duidelijk welke rol behandeling en begeleiding spelen. Hoewel terugkeer naar de maatschappij niet voor iedere patiënt mogelijk is, zetten medewerkers zich dagelijks in om patiënten te ondersteunen in hun behandeling.

De menselijke kant van het strafrecht

Het bezoek gaf de rechtenstudenten meer inzicht in de werking van een tbs-maatregel en liet hen tegelijkertijd kennismaken met de menselijke kant van het strafrecht. Deze ervaring biedt waardevolle inzichten voor hun verdere studie en toekomstige carrière binnen het recht.